Istorija


Crnogorski vladari do 1918 godine

Prvi podaci o etničkim zajednicama koje su živjele na prostoru Crne Gore potiču iz 2000-1500 godine prije n.e. Krajem VI i početkom VII vijeka na teritoriju današnje Crne Gore počinju se doseljavati slovenska plemena, preci sadašnjih stanovnika. Prvu državu slovenska plemena su ovdje formirala u IX vijeku. Zvala se Duklja, prema nazivu prostora koji su naselili. Prvi vladar dukljanske države bio je knez Vladimir (990.-1016.). Njegov nasljednik bio je knez Vojislav, koji se smatra rodonačelnikom prve crnogorske dinastije Vojislavljević. Jedan od Vojislavovih sinova, Mihailo, koji je vladao Dukljom od 1050. do 1081. godine, uspio je da bude priznat za kralja.

Vojislav_dukljanski_knezSveti Vladimir, Dukljanski Knez Konstantin_BodinBodin kralj Dukljanski Jovan_VladimirVojislav, utemeljivač dinastije

Dinastija Vojislavljević vladala je Dukljom do kraja XII vijeka, kada je dukljansku državu pokorio srpski vladar Stefan Nemanja. Prostor Crne Gore bio je pod vlašću srpskih vladara do početka druge polovine XIV vijeka. Nakon toga ponovo se uspostavlja vlast domaće dinastije – Balšića (1360.-1421.). Oni su druga crnogorska dinastija.

Grb_Dinastije_Balsic

Grb Dinastije Balšić

Poslije Balšića, Crnom Gorom upravljaju Crnojevići (1451.-1496.) – treća crnogorska dinastija. U njihovo vrijeme Crna Gora je sve više izložena napadima Osmanskog carstva, pod čiju je vlast pala 1496. godine. Bila je posljednja država na Balkanu koja je izgubila nezavisnost. Samo nekoliko decenija poslije toga započinje borba Crnogoraca za slobodu, koja je rezultirala uspjesima krajem XVII vijeka. Crna Gora je tada postala prva nezavisna balkanska država. Time započinje nova epoha u njenoj istoriji, koju su ispunile borbe za odbranu nezavisnosti i izgradnju državne vlasti. Na čelu države najprije su bili vjerski poglavari – mitropoliti, a kasnije svjetovni vladari, i jedni i drugi iz porodice Petrović-Njegoš.

Ivan_crnojevic

Ivan Crnojević gospodar Crnogorski

Ona je dala sedam vladara. To je četvrta crnogorska dinastija (1697.-1918.). Crna Gora je kao slobodna zemlja, proglašena za knjaževinu 1852. godine. Njenu nezavisnosti priznavale su sve velike sile, osim Osmanskog carstva i Velike Britanije. Tek 1878. godine, na Berlinskom kongresu, njenu nezavisnost zvanično su priznale i one zemlje koje to ranije nijesu učinile. Trideset dvije godine nakon Berlinskog kongresa crnogorski knjaz Nikola I Petrović Njegoš proglasio je Crnu Goru kraljevinom, 1910. godine.

Vasilije_petrovic
Vladika Danilo Petrović
Danilo_Scepcevic
Vasilije Petrović
Petar_II_Petrovic_Njegos
Sveti Petar Cetinjski
Petar_I_Petrovic_Njegos
Petar II Petrović Njegoš
Kralj_Nikola_Petrovic
Kralj Nikola Petrović
Danilo_Petrovic_Njegos
Danilo I Petrović

Dinastija_Petrovic_Njegos

Dinastija Petrović Njegoš

Crnogorski_alaj_barjak-vojna_zastava

Crnogorski alaj barjak-vojna zastava

Aneksija crne Gore u Kraljevinu Srba Hrvata i Slovenaca 1918

Ona je učestvovala u Prvom svjetskom ratu na strani sila Antante, uz ogromne žrtve i razaranja. Nakon završetka rata, Kraljevina Crna Gora je uz saglasnost velikih sila pripojena Kraljevini Srbiji, a njena dinastija je detronizovana. Zatim je stvorena Kraljevina Srba, Hrvata i Slovenaca (od 1929. Kraljevina Jugoslavija), čiji je dio postala i Crna Gora. U toj državi nije uvažena crnogorska posebnost, niti njeno istorijsko nasljeđe.

State_Flag_of_Kingdom_of_Yugoslavia

Zastava Kraljevine Srba Hrvata i Slovenaca

Nije više postojala ni kao geografski pojam, već je dobila naziv Zetska banovina, u proširenim administrativnim granicama. Svoju novu afirmaciju, Crna Gora i Crnogorci iznova su doživjeli tokom Drugog svjetskog rata, kada postaje središte jednog od najjačih uporišta antifašističkog pokreta u Evropi. U Crnoj Gori je 1941. godine podignut najmasovniji opštenarodni ustanak u porobljenoj Evropi. Crnogorci su značajno učestvovali i u cjelokupnom jugoslovenskom antifašističkom pokretu. Poslije 1945. godine, i stvaranja socijalističke Jugoslavije, na čijem se čelu više od tri decenije nalazio Josip Broz Tito, u potpunosti je uvažena crnogorska državna i nacionalna posebnost. To je bilo i vrijeme do tada najvećeg društveno-ekonomskog i kulturnog napretka Crne Gore u njenoj istoriji.

Zastava_Jugoslavije

Zastava Socijalistčke Federativne Republike Jugoslavije

U vrijeme raspada Jugoslavije (1991.), građani Crne Gore su odlučili da nastave da žive u dvočlanoj federaciji sa Srbijom, koja se ubrzo pokazala neodrživom i nefunkcionalnom. Zbog toga od 1997. godine započinje proces distanciranja od beogradskog režima i obnove državne nezavisnosti Crne Gore, uz odlučniju posvećenost demokratskim reformama, dobrosusjedskoj saradnji i evropskim i evroatlantskim integracijama.

Zastava_Srbije_i_Crne_Gore

Zastava Zajedničke države Srbije i Crne Gore

Obnavljanje nezavisnosti 2006

Crnogorska vlast, na čijem je čelu premijer Milo Đukanović, na osnovu Beogradskog sporazuma kojim je stvorena Državna zajednica Srbija i Crna Gora, uz pokroviteljstvo Evropske unije, uspjela je da stvori uslove da 2006. godine bude organizovan referendum o državnoj nezavisnosti.

Montenegro

Zastava Crne Gore nakon obnove njene nezavisnosti 2006.

Referendum je održan 21. maja 2006. godine, i na njemu je apsolutna većina građana Crne Gore (55,5%) podržala obnovu crnogorske nezavisnosti. EU je propisala za Crnu Goru jedinstvene uslove referenduma, do tada nepoznate u demokratskoj praksi Evrope. Crna Gora je postala prva država u dugoj istoriji Balkana stvorena mirnim, demokratskim putem, po najvšim evropskim standardima.